Ruiny zamku i baszta w Kazimierzu Dolnym
Ruiny zamku Kazimierza Wielkiego oraz charakterystyczna baszta to jedne z najstarszych i najbardziej rozpoznawalnych zabytków Kazimierza Dolnego. Górują nad miasteczkiem, wyraźnie zaznaczając swoją obecność w krajobrazie i przypominając o średniowiecznych początkach tego miejsca. Są także jednymi z nielicznych zachowanych budowli obronnych z tego okresu na Lubelszczyźnie. Zarówno zamek, jak i basztę wzniesiono z lokalnego kamienia wapiennego.
Baszta – strażnica nad Wisłą
Cylindryczna baszta, często nazywana Wieżą Łokietka, powstała pod koniec XIII lub na początku XIV wieku, prawdopodobnie za panowania Władysława Łokietka. Jej głównym zadaniem była obrona i obserwacja okolicy. Usytuowano ją nieprzypadkowo — bezpośrednio nad dawną przeprawą wiślaną w Wojszynie, co pozwalało kontrolować ruch na rzece.
Wieża pierwotnie była niższa, a w XIV wieku została podwyższona i zwieńczona krenelażem, który do dziś jest dobrze widoczny. Otaczały ją drewniane umocnienia, a wejście prowadziło przez pomost lub niewielki most zwodzony. Po wybudowaniu zamku u podnóża wzgórza baszta wraz z zabudowaniami zaczęła być określana jako Zamek Górny. Z czasem drewniane elementy uległy zniszczeniu, a od XVIII wieku wieża stała opuszczona. Funkcję turystyczną pełni nieprzerwanie od początku XX wieku.
Konstrukcja i wnętrze
Baszta jest przykładem średniowiecznego stołpu obronnego. Ma około 20 metrów wysokości i 10 metrów średnicy, a jej lekko beczkowaty kształt widoczny jest przy dokładniejszym spojrzeniu. Mury przy ziemi osiągają imponującą grubość ponad 4 metrów, która zmniejsza się ku górze.
Wejście do wieży znajduje się na wysokości ponad 5 metrów od strony zachodniej. Wewnątrz zachowały się elementy świadczące o jej dawnych funkcjach, m.in. otwory strzelnicze oraz ślady kominka na jednej z wyższych kondygnacji. Najniższy poziom, pozbawiony okien, pełnił rolę lochu.
Informacje dla zwiedzających
Z platformy widokowej na szczycie baszty roztacza się jedna z najpiękniejszych panoram w Kazimierzu Dolnym — na Wisłę, ruiny zamku oraz okoliczne wzgórza.
Baszta wraz z ruinami zamku tworzy Zespół Zamkowy w Kazimierzu Dolnym. Zwiedzanie obiektów jest biletowane, a bilety na oba miejsca kupuje się w kasie przy zamku. Zespół Zamkowy jest czynny codziennie. W sezonie letnim obiekty udostępniane są zwiedzającym w godzinach 10:15–18:00 (w weekendy dłużej), natomiast poza sezonem do godziny 16:00.
